Speel prachtig viool door beter te strijken met een strijkstok die perfect bij je past

Een goede strijkstok zorgt voor een mooiere klank en helpt je beter te strijken

‘Le violon,c’est l’archet.’ (de viool, dat is de strijkstok) zei de beroemde strijkstokkenmaker Tourte rond 1800. 

Wat bedoelde hij hiermee? Vioolspelen draait om de strijkstok. Het verhaal dat je vertelt met je muziek, de articulatie, de emoties die uitdrukt… druk je voornamelijk uit met de strijkstok.

Jouw ideale strijkstok kan je écht helpen met je spel en is minstens zo belangrijk als de viool

Professionele violisten hebben liever een matige viool met een hele goede strijkstok dan een hele goede viool met een matige strijkstok. Vergeleken met een zanger, is de viool de longen, de strijkstok de stem en de mond en de streektechniek de adem.

Als je je spel ontwikkelt, ga je verschillen in klank en speelbaarheid ontdekken tussen strijkstokken.

In het begin heb je een strijkstok die ‘bij je viool zit’. Als je dan al even speelt, loop je tegen de grenzen van je eenvoudige strijkstok aan. Dit kan na enkele maanden of pas na enkele jaren zijn. Om te vorderen naar een volgend niveau dien je de zoektocht naar een strijkstok te beginnen.

Wat zijn de verschillen tussen strijkstokken?

Voor de leek is er niet zoveel bijzonders aan ‘stok met wat haar’. Speel je op z’n minst een tijdje viool, dan zul je merken dat de ene strijkstok bij het vastpakken alleen al heel anders in de hand ligt dan de andere. Om je streektechniek en spel verder te laten vorderen is het dan belangrijk dat je de zoektocht naar je ideale strijkstok start.

Gewicht

Het eerste wat je merkt aan verschillende strijkstokken is dat ze niet even zwaar zijn. Een lichte strijkstok zorgt ervoor dat je gemakkelijker snelle loopjes speelt en een lichtere streektechniek kunt ontwikkelen. Strijkstokken van mindere kwaliteit zijn vaak van zwaar brazil hout, waardoor je minder gemakkelijk speelt en risico loopt op blessures. Het nadeel van zeer lichte houten strijkstokken is dat ze slap zijn en niet goed aanspreken. Met carbon-fiber is het mogelijk strijkstokken te maken die zowel licht als stijf zijn. Dat speelt heerlijk!

Klank

Het tweede verschil dat je zal opvallen tussen strijkstokken, is de klank. Een goede kwaliteit strijkstok resoneert optimaal, waardoor de klank van de viool het beste uit de verf komt. Soms komt een klant mijn winkel binnen op zoek naar een andere viool, maar ligt de oplossing in een nieuwe strijkstok. Een slechte kwaliteit strijkstok geeft een kleine klank en bijgeluiden, zoals het geschraap van de strijkstok over de snaren. Een goede strijkstok zal helder klinken met minimale bijgeluiden. De klank van de viool is voller en groter.

Balans en gewichtsverdeling

Met een strijkstok die goed in balans is, kun je gemakkelijker verschillende streektechnieken uitvoeren. Een strijkstok die licht aan de punt is, zal springerig aanvoelen en is wendbaar. Een strijkstok die zwaar aan de punt is, zal wat meer ‘blijven liggen’ tijdens het spelen. Wat het ideaal is, is een kwestie van persoonlijke voorkeur.

Stijf of slap

Als je meer gewicht geeft in je strijkstok om forte te spelen, wil je niet dat de strijkstok doorzakt en je meer met het hout dan met het haar strijkt. Met een stijve strijkstok, heb je een directere respons. Dit betekent dat de strijkstok je hand volgt en wat je doet direct effect heeft op je spel. Veel slechte kwaliteit strijkstokken zijn van slap brazil hout gemaakt, zwabberen en zakken door. Gelukkig is het door de komst van carbon-fiber mogelijk om betaalbare stijve strijkstokken te maken. Hoe stijf een strijkstok precies moet zijn, is afhankelijk van je persoonlijke voorkeur.

Hoe kies je een strijkstok?

Allereerst is het belangrijk om verschillende strijkstokken uit te proberen en te ervaren wat de verschillen zijn in klank en speelbaarheid. Bij het uitproberen kun je zowel lange noten met een diepe klank spelen als snelle loopjes. Je merkt dan dat de verschillende strijkstokken op een andere manier je hand volgen en anders reageren op wat je doet. Ook is het belangrijk de verschillende streektechnieken die je beheerst, zoals spiccato en staccato, te testen op verschillende strijkstokken.

Het kiezen van een strijkstok is nog lastiger dan het kiezen van een viool

Bij het kiezen van een viool kan ik verschillende violen demonstreren en kun je beslissen welke klank je het meest aanspreekt. Het kiezen van een strijkstok is nog veel persoonlijker. De strijkstok moet passen bij je spel en je viool. Bij verschillende stukken en streektechnieken en op verschillende momenten lijkt het weer anders.

Al meer dan tien jaar begeleid ik, violiste en eigenares Zlata Brouwer,  violisten in het vinden van hun ideale strijkstok

Als viooldocent ben ik gespecialiseerd in streektechniek en toonvorming. Een goede passende strijkstok is een belangrijke voorwaarde voor het maken van een mooie klank en het beter leren strijken.

Play happily ever after!

Wil jij ook ervaren wat een strijkstok voor je spel en klank kan doen?

Share This